Ảnh tập thể kết thúc khoá học nuôi ong dú

Buổi trao chứng nhận kết thúc khoá thực hành tại trại ong dú.

Video quay tại trang trại ong dú Ong Quý (Trảng Bàng, Tây Ninh). Xem thêm các video khác trong chuyên mục Video tại trại.

Mười điều cốt lõi

Sau một khoá học, người học mang về rất nhiều thông tin, và nhiều thứ sẽ quên dần. Dưới đây là mười nguyên tắc mà nếu chỉ nhớ được chừng đó, đàn ong vẫn có cơ hội sống tốt ở nhà mình. Ghi chúng ở trang đầu cuốn sổ nuôi ong.

1. Chọn đúng từ đầu. Đàn rõ nguồn, đã qua mùa, khối trứng khoẻ; nhận đàn vào mùa thuận. Phần lớn thất bại bắt đầu từ một đàn yếu hoặc nhận sai mùa.

2. Chỗ đặt quyết định nhiều nhất. Bóng mát trưa, khô ráo, có hoa quanh vài trăm mét, không phun thuốc. Đặt rồi thì không dời.

3. Kiến là kẻ thù số một. Chân giàn trong nước hoặc bôi dầu, không cành cây chạm thùng. Kiểm hằng tuần.

4. Đọc đàn qua cửa tổ. Ong ra vào đều, có mang phấn, có ong gác — đàn ổn. Đó là thứ nhìn mỗi ngày, không phải nắp thùng.

5. Mở thùng ít, có mục đích, nhanh gọn. Mỗi lần mở là một lần đàn phải sửa tổ.

6. Không khói, không thuốc, không mùi lạ. Ong dú không cần khói; thuốc xịt côn trùng hại luôn ong; mùi lạ làm đàn kích động.

7. Chừa mật cho đàn. Chỉ lấy bọc đã niêm, ở rìa, không lấy phấn, không lấy cạn. Năm đầu thường không thu.

8. Tách khi đàn mẹ dư sức, đúng mùa. Tách sớm là làm ra hai đàn yếu. Nhân đàn bằng tách, không bằng bắt tổ rừng.

9. Mật ong dú cần giữ mát. Dụng cụ sạch khô, đậy kín, ngăn mát tủ lạnh. Vị chua nhẹ là đặc trưng, không phải hỏng.

10. Ghi chép mọi thứ. Ngày, thời tiết, cửa tổ, cây ra hoa, việc đã làm. Sau một năm, cuốn sổ là người thầy hiểu vườn nhà mình nhất.

Ba điều nên tránh tuyệt đối

• Mua tổ cưa từ rừng — đàn yếu, và làm cạn nguồn ong tự nhiên.
• Tin lời hứa mật nhiều, thu nhập nhanh, công dụng chữa bệnh.
• Mở thùng để quay clip, khoe, «xem cho vui».

Khi gặp chuyện không biết

Ghi lại, chụp ảnh, đóng thùng, hỏi người có kinh nghiệm. Một ngày chờ đợi hiếm khi làm đàn chết; một hành động sai vội vàng thì có thể. Giữ liên lạc với người hướng dẫn và những người cùng học — đó là mạng lưới hỗ trợ quý nhất của người mới nuôi.

Năm đầu là năm học

Đừng đặt mục tiêu sản lượng cho năm đầu. Mục tiêu đúng là giữ đàn sống khoẻ qua trọn một năm, hiểu được nhịp của khu vườn, và có một cuốn sổ đầy đủ. Từ năm thứ hai, mọi thứ sẽ dễ hơn nhiều.

Câu hỏi thường gặp

Hình ảnh và video trong bài do Trại ong dú Ong Quý thực hiện tại vùng nuôi Trảng Bàng, Tây Ninh.