Thùng ong dú do học viên tự trang trí

Thùng ong được sơn vẽ trong hoạt động trải nghiệm. Ngoài phần trang trí, mỗi thùng vẫn đúng quy cách nuôi thật và được vào đàn sau khoá học.

Video quay tại trang trại ong dú Ong Quý (Trảng Bàng, Tây Ninh). Xem thêm các video khác trong chuyên mục Video tại trại.

Trang trí được, nhưng có luật

Một thùng ong dú vẽ tay đặt trong sân là thứ rất dễ làm người ta dừng lại hỏi chuyện. Nhưng ong rất nhạy với mùi, và tổ của chúng nằm sát ngay vách thùng. Trang trí sai cách có thể làm đàn chậm ổn định hoặc bỏ đi. Mấy nguyên tắc dưới đây giúp thùng vừa đẹp vừa an toàn.

Loại sơn nên dùng

• Sơn gốc nước (sơn acrylic, sơn nước ngoài trời) — ít mùi, khô nhanh, mùi bay hết sau vài ngày.
• Tránh sơn dầu, sơn xịt, vec-ni gốc dung môi, sơn chống mối — mùi lưu lâu và có thể ngấm qua gỗ.
• Bút sơn, màu vẽ dành cho trẻ em loại không độc cũng dùng được cho hoạ tiết nhỏ.

Chỗ nào được vẽ, chỗ nào để trơn

Chỉ vẽ mặt ngoài. Mặt trong thùng tuyệt đối để gỗ trơn — đó là nơi ong trét keo và bám tổ.

Tránh vùng sát cửa tổ. Quanh lỗ cửa nên để trơn một khoảng nhỏ, vì ong đi ra vào cọ vào đó liên tục và trét keo quanh miệng ống.

Không sơn kín khe nắp. Sơn dính hai mép nắp và thân làm thùng khó mở, lúc cạy dễ rung lắc cả đàn.

Chờ khô bao lâu

Sơn khô mặt chỉ sau vài giờ, nhưng mùi còn lâu hơn. Thùng mới vẽ nên để nơi thoáng vài ngày tới một tuần, ngửi sát không còn mùi sơn mới cho ong vào. Với thùng đã có đàn, nếu muốn vẽ thêm thì vẽ vào buổi chiều mát, dùng ít sơn, tránh xa cửa tổ, và không vẽ khi đàn đang yếu.

Màu sắc giúp ong nhận nhà

Khi nhiều thùng đặt gần nhau, ong đi kiếm ăn về đôi khi vào nhầm thùng bên cạnh. Những thùng trông giống hệt nhau làm chuyện này xảy ra nhiều hơn. Vẽ mỗi thùng một hoạ tiết, một màu khác nhau quanh khu cửa tổ — không sát miệng ống — giúp ong định hướng. Đây là cách nhiều người nuôi ong vẫn làm, và trang trí vì thế không chỉ để đẹp.

Gợi ý hoạ tiết

• Hình hoa của chính các cây trong vườn — vừa đẹp vừa nhắc mình trồng thêm.
• Tên đàn, ngày vào đàn — kiêm luôn sổ ghi.
• Màu nhạt cho mặt hứng nắng: màu sẫm hấp nhiệt, làm thùng nóng hơn vào trưa.

Câu hỏi thường gặp

Hình ảnh và video trong bài do Trại ong dú Ong Quý thực hiện tại vùng nuôi Trảng Bàng, Tây Ninh.